Araç Misliyle Değişim Kararı Nasıl Uygulanır?
Mahkemenin “ayıpsız misliyle değişim” kararı ile iş bitmez, zira firmalar, kapınızın önüne yeni bir araç bırakmaz. Ankara 4. Tüketici Mahkemesi’nin verdiği değişim kararının uygulanma süreci, icra aşamasında yaşananları ve tüketicinin haklarını adım adım inceleyelim.
⚖️Değişim Kararının İnfazı Nasıl Sağlanır?
16 Mayıs 2024 tarihli mahkeme kararının ardından, aracın yenisiyle değiştirilmesi için icra takibi başlatılmıştır.
🛑 “Stoklarımızda Araç Bulunmamaktadır” ifadesi
Karşı tarafın cevabı şaşırtıcı değildi: “Müvekkil stoklarında araç bulunmadığından ayıpsız aracı teslim edemiyoruz”
Bu ifadenin anlamı şudur. Eğer bir taşınırı teslim borcu altında olan borçlu, burada, aracın ayıpsız mislini teslim borcu altında bulunan satıcı şirket, bu taşınırın, aracın elinde olmadığını bildiriyor ise bunun değerini ödeyecektir.
Ancak burada kritik iki soru devreye girer:
1-Hangi değerini ödeyecek? Araç, 2022 yılında satın alınmıştı, 2022’deki fatura tutarını mı ödeyecek? Aracın bugünkü 2. el değerini mi ödeyecek? Yoksa bugünün sıfır kilometre araç değerini mi?
Karşı tarafın ödemesi gereken değer, iade edilecek ayıplı aracın aynı donanımına sahip olan aracın sıfır kilometre değeri ne kadar ise o kadardır. Örneğin, ayıplı olan ve satıcıya iade edilecek 2022 model araç, halen aynı donanım ile sıfır kilometre olarak satılmaya devam ediyorsa işte karşı tarafın ödemesi gereken değer o sıfır kilometre değerdir. Halen aynı donanımla satılmıyorsa işte o durumda yeni aracın sıfır kilometre değeri bulunur, eksik donanım farkının parasal karşılığı düşülür ve tüketiciye ödenecek değer bulunur.
2-Bu değeri kim belirleyecek? Bu değer Ticaret Odası‘ndan sorularak belirlenir.
📈 Bu Olayda Ticaret Odası Ne Dedi: “1.800.000 TL”
İcra dairesi aracılığıyla Ticaret Odası’na aracın değerini sorduk. Gelen resmi cevapta, aracın değerinin 1.800.000 TL olduğu bildirildi.
Yukarıda, değerin Ticaret Odası tarafından belirleneceğini ve karşı tarafın bu değeri ödeyeceğini ifade etmiştik. Ticaret Odası’nın bildirdiği değer üzerinden bir dosya hesabı yapılır ve bu dosya borcu karşı tarafa ödettirilir.
⚖️ Tüketicinin Net Kazancı
Bu hukuki mücadelenin tüketiciye sağladığı reel ekonomik katkıyı inceleyelim.
-
Müvekkilin Elindeki 2. El Aracın Değeri: Müvekkilin elindeki 2022 model ayıplı aracın o tarihteki 2. el piyasa değeri yaklaşık 1.430.000 TL civarındaydı.
-
Tahsil Edilen Tutar: Ticaret Odası’nın belirlediği değer 1.800.000 TL idi.
-
Sonuç: Tüketici, piyasa değeri yaklaşık 1.430.000 TL olan ayıplı bir aracı iade ederek; karşılığında yaklaşık 1.800.000 TL civarında bir tutara hak kazandı.
Özet ve Kazanç Analizi
-
Hukuki Dayanak: 16 Mayıs 2024 tarihli mahkeme kararı sonrası başlayan icra süreci, tüketicinin malvarlığının korunmasını sağlamıştır.
-
Stok Durumu: Borçlu şirketin “araç stokta yok” beyanı, aracın sıfır kilometre değerinin ödenmesine yol açmıştır.
-
Maddi Fark: Tüketici, piyasa değeri yaklaşık 1.430.000 TL olan ayıplı aracını iade ederek, karşılığında, yaklaşık, 1.800.000 TL tahsil etmiştir. Bu da yaklaşık 370.000 TL ekonomik menfaat demektir.
-
Kullanım Bedeli: Bu süreçte tüketicinin aracı kullanmış olması veya yaptığı kilometre, sıfır kilometre bedelinin tahsiline engel teşkil etmemiştir.
Başka bir araç için yürütülen icra takibini incelemek için: Ayıplı Araçlarda Misliyle Değişim Kararının Uygulanması
